Home

Ilość odsłon: 3970   Data publikacji:  2006-06-17

Niekoniecznie rezerwat

    Mylnie podawany jako rezerwat „Górniańskie Łąki” to obszar około 150 ha, na którym można zaobserwować ponad 200 gatunków ptaków. Rozciąga się on od granic miasta Hajnówki dochodząc do wsi Progale, Chytra, Borek i Pasieczniki Duże.

       Pomysł na objęcie rezerwatem fragmentów doliny rzeki Chwiszczej podsunęło leśnikom Północnopodlaskie Towarzystwo Ochrony Ptaków. Mimo, iż od podpisania oficjalnej umowy o realizacji wspólnego przedsięwzięcia minęło już ponad 7 lat, nic nie wskazuje na to, że w końcu powstanie tu rezerwat. Powodem niepowodzenia wstępnych zamierzeń był i jest brak funduszy, zarówno za strony nadleśnictwa jak i PTOP. Idea stworzenia rezerwatu przerosła możliwości obu stron.
       Zawarta w 1999 roku umowa zobowiązywała leśników do nadzoru nad terenem a ornitologów do sporządzenia waloryzacji przyrodniczej i poszukiwania funduszy na wykonanie zaplanowanych prac. Od początku nadrzędnym celem przedsięwzięcia było zachowanie unikalności bagiennej roślinności łąk, a w szczególności ostoi ptaków wodno – błotnych. Było to możliwe jedynie dzięki zahamowaniu na obszarze doliny rzeki nadmiernego odpływu wód. Efektem działań Północnopodlaskiego Towarzystwa Ochrony Ptaków i Nadleśnictwa jest powstanie grobli, która zatrzymuje spływ wody z obszaru rzeki Chwiszczej, zastawki regulującej jej poziom oraz pięciu sztucznych oczek wodnych. Utrzymanie bagiennego charakteru kotliny sprawiło, iż gniazduje tu wciąż wiele ptaków, a teren jest doskonałym miejscem ornitologicznych obserwacji.

        Obszar, jaki zajmują „Górniańskie Łąki” jest w zarządzie Nadleśnictwa Hajnówka, PTOP, oraz prywatnych właścicieli. Prowadzone są na nim prace rolnicze, wypasane konie z pobliskiej stadniny oraz regularnie wykasza się łąki.
     - Takie gospodarowanie jest jak najbardziej właściwe – mówi Marek Mackiewicz, specjalista do spraw ekologii Nadleśnictwa Hajnówka – Znane są przypadki, kiedy pozostawienie terenów wyłącznie prawom przyrody spowodowało zanik gniazdowania ptaków takich jak bataliony. Potrzebują one do życia otwartych przestrzeni, a zarośnięte bagna nie pozwalają im na odbycie toków. Nie koszone łąki są też złymi terytoriami łowieckimi ptaków drapieżnych, które szybko przenoszą się na inne tereny o lepszej dostępności do głównego ich pokarmu, czyli gryzoni. Przyroda doskonale współgra z prawidłową gospodarką rolną i wzajemnie się uzupełnia. Obszar „Górniańskich łąk” to przykład, że czynności, jakie się tu wykonuje, sprzyjają gniazdowaniu ptactwa, a często są przyczyną powrotu rzadkich u nas gatunków, takich jak na przykład bataliony. Można tu zobaczyć między innymi bociana czarnego, błotniaki zbożowe, sowy błotne a także dubelty. Liczniejsze występują tu czajki, rybitwy białoskrzydłe i wodniczki.
     Nieskończone przedsięwzięcie stworzenia rezerwatu z biegiem lat coraz bardziej przygasa. Zbyt wielki koszty utworzenia i utrzymania rezerwatu poddaje w wątpliwość jego zasadność. Gniazdowanie coraz większej liczby ptaków i pojawianie się ich nowych gatunków jest efektem prowadzonej prawidłowej gospodarki, co zadowala zarówno leśników jak i ornitologów. Wspólne działania, do których dołączyło w 2004 roku Polskie Towarzystwo Ochrony Pierwotnej Przyrody, doprowadziły do zbudowania wieży widokowej o wysokości 7 m, a w przyszłości planuje się powstanie ścieżki edukacyjnej również o nazwie „Górniańskie Łąki”. Atrakcyjny turystycznie teren, głównie dla miłośników ptaków, ze względu na jego dobro nie jest obiektem szczególnej promocji ani upubliczniania przez Nadleśnictwo Hajnówka.

     - To jest obszar przede wszystkim dla znawców. Otwarte przestrzenie raczej nie stanowią wyjątkowej atrakcji dla każdego rodzaju turysty. Są świetnym miejscem do obserwacji i badań różnych gatunków ptaków. Być może w przyszłości uda się stworzyć tu rezerwat. Ale czy to jest na prawdę niezbędne? Może pozostawimy łąki i bagna bez powołania rezerwatu? – poddaje pod wątpliwość całą ideę Marek Mackiewicz.

JZ


Urząd Miasta Hajnówka  17-200 Hajnówka ul. Zina 1
tel. 0 prefix 85 6822180, 6826444